Thứ Bảy, 16 tháng 1, 2010

Đái tháo đờng trong thai kỳ


Bất cứ một người phụ nữ nào khi mang thai cũng đều mong đợi và kỳ vọng rất nhiều vào đứa con thân yêu của mình. Bởi vậy, họ rất dễ bị sang chấn tinh thần (stress) khi được chẩn đoán mắc bệnh đái tháo đường (ĐTĐ). Tuy nhiên, nếu như các bà mẹ tương lai có những kiến thức cơ bản về căn bệnh đái tháo đường thì những tác động bất lợi trong tâm lý đối với họ sẽ giảm đi rất nhiều.

ĐTĐ thai kỳ (ĐTĐTK) là gì?

Đó là tình trạng rối loạn dung nạp glucose ở bất kỳ mức độ nào, được phát hiện trong thời kỳ mang thai. Có thể nói, ĐTĐTK chính là một thể bệnh ĐTĐ, chỉ xuất hiện và chỉ tồn tại trong thời gian người phụ nữ mang thai. Như vậy, ĐTĐTK không giống bất cứ một thể bệnh ĐTĐ nào khác. ĐTĐTKkhởi phát trong khi có thai và tự khỏi sau khi sinh. Nếu trong vòng 6 tuần sau khi sinh, người mẹ ĐTĐTK chưa khỏi bệnh thì lúc này người mẹ không được chẩn đoán là ĐTĐTK nữa mà thuộc thể bệnh ĐTĐ khác như: ĐTĐ týp 1, ĐTĐ týp 2, ĐTĐ do dinh dưỡng, ĐTĐ triệu chứng. Có nghĩa là chẩn đoán ĐTĐTN một cách chắc chắn nhất đó là chẩn đoán hồi cứu sau khi sinh 6 tuần.

Chẩn đoán ĐTĐTK

Về mặt chẩn đoán ĐTĐTK, cho tới nay trên thế giới vẫn còn có nhiều tranh cãi và chưa có một sự thống nhất về tiêu chí này. Đặc biệt, tiêu chí chẩn đoán ĐTĐTK của Tổ chức y tế thế giới( WHO) hoàn toàn khác với tiêu chí chẩn đoán của Hiệp hội ĐTĐ Hoa Kỳ(AIA). Theo Tổ chức y tế thế giới, bệnh nhân được chẩn đoán ĐTĐTK khi đường huyết lúc đói - 7 mmol/l( cũng giống như xét nghiệm chẩn đoán ĐTĐ ở người không mang thai). Để chẩn đoán ĐTĐTN một cách chắc chắn hơn, Tổ chức y tế thế giới đưa ra khuyến cáo chẩn đoán dựa vào nghiệm pháp dung nạp glucose( làm xét nghiệm đường huyết tương sau 2 giờ uống 75g đường glucose pha với 250 ml nước sạch. Bệnh nhân được chẩn đoán ĐTĐTK khi đường huyết tương sau 2 giờ 7,8 mmol/l( xét nghiệm chẩn đoán ĐTĐ ở người không mang thai: 11,1 mmol/l).

ĐTĐTK rất khó phát hiện nếu không làm xét nghiệm máu hoặc không làm nghiệm pháp dung nạp glucose vì bệnh thường không có các triệu chứng hay các dấu hiệu biểu hiện ra bên ngoài. Bởi vậy, tất cả phụ nữ mang thai đều cần phải khám sàng lọc ĐTĐTK. Trước đây, việc sàng lọc dựa vào kết quả xét nghiệm nước tiểu, theo kết quả này thì sẽ không chính xác vì nhiều phụ nữ mang thai không bị ĐTĐTK mà vẫn có đường niệu dương tính. Mặt khác những người ĐTĐTKcũng có những lúc không có đường trong nước tiểu.

Vì sao cần phải phát hiện ĐTĐ khi mang thai?

Rất có thể bạn sẽ đưa ra một câu hỏi cho chúng tôi: ĐTĐTK tự khỏi, như vậy có cần phải phát hiện và can thiệp không? Chúng tôi xin trả lời với bạn rằng: rất cần. Nếu không có sự “rất cần” này thì hậu quả của ĐTĐTK đối với người mẹ và thai nhi sẽ trở nên rất nghiêm trọng - nghiêm trọng trong quá trình mang thai, trong lúc sinh và ngay cả cuộc sống sau này.

Tăng đường máu trong thời kỳ mang thai sẽ làm tổn hại dến thai nhi, gây ra những bất thường bẩm sinh, thai to hoặc sảy thai. Trong 6 tháng cuối của thời kỳ mang thai, nếu người mẹ bị tăng đường huyết thì cũng gây tăng đường huyết cho thai nhi vàgây ra tình trạng tăng insulin ở thai nhi. Sau khi sinh, do trẻ không nhận được lượng đường nhiều như khi còn đang ở trong tử cung của mẹ nữa, sự dư thừa insulin sẽ làm cho đường máu của trẻ dưới mức bình thường. Hạ đường máu ở trẻ rất dễ gây tổn thương các tế bào thần kinh não bộ nếu không được điều trị kịp thời. Thai của những người mẹ ĐTĐ có xu hướng to hơn bình thường nên rất dễ có nguy cơ bị đẻ non. Do đẻ non nên trẻ có nhiều nguy cơ mắc các bệnh về đường hô hấp, đặc biệt là hội chứng suy hô hấp ở trẻ sơ sinh.

Tăng đường huyết ở phụ nữ mang thai sẽ gây nên tiền sản giật (tăng huyết áp, phù...) nếu không được kiểm soát tốt đường huyết. Tăng huyết áp ở người mẹ sẽ de dọa đén tính mạng của cả mẹ và thai nhi. ĐTĐTK có thể làm tăng nồng độ xê-tôn máu củ người mẹ, bởi vậy mà thai nhi cũng bi tăng xê-tôn máu – một yếu tố không thuận lợi cho sự phát triển bình thường của thai nhi.

Những giải pháp can thiệp đối với ĐTĐTK

Nhìn chung, cũng giống như can thiệp cho những người bệnh ĐTĐ không mang thai, với 3 biện pháp chính thống: chế độ ăn uống, tập luyện và sử dụng thuốc. Việc đầu tiên, người bệnh phải thực hiện chế độ ăn uống của người bệnh ĐTĐ. Tuy nhiên, nhu cầu năng lượng của người mẹ được cung cấp phải tùy thuộc vào trọng lượng trước khi có thai cũng như tình trạng tăng cân kể từ lúc mang thai, và tùy thuộc vào sự đánh giá nhu cầu năng lượng trước đó. Qua đó, chúng ta mới tìm được nhu cầu thích ứng cụ thể với từng người bệnh ĐTĐTK. Đối với ĐTĐTK thì việc tập luyện phải hết sức thận trọng. Khi đang tập luyện, người bệnh cảm thấy mệt mỏi thì phải ngừng tập và cần được nghỉ ngơi. Trước khi bắt đầu bất kỳ chương trình tập luyện nào cũng cần có sự thảo luận giữa bệnh nhân và thầy thuốc để lựa chọn hình thức và thời lượng tập luyện thích hợp nhất. Người phụ nữ ĐTĐTKcó thể luyện tập ở mức trung bình và tránh một số hoạt động nhất định cho đến sau khi sinh nở. Trong tập luyện, người bệnh cần giữ nhịp tim không vượt quá 140 lần/phút, không nên để tình trạng nhịp tim nhanh kéo dài và tránh tập luyện quá sức. Cũng như các bà mẹ mang thai khác, người mẹ bị ĐTĐTK nên đi bộ hoặc bơi lội nếu có điều kiện.Trong khi bơi, sức nâng của nước sẽ làm giảm áp lực các khớp, không gây chấn thương cho các xương khớp ở bàn chân và cẳng chân.

Nếu chế độ tập luyện và ăn uống vẫn không kiểm soát được đường huyết, bắt buộc người bệnh phải dùng thuốc. Người bệnh ĐTĐTK phải được điều trị bằng insulin với liều lượng do bác sĩ chỉ định, cần được theo dõi chặt chẽ trong suốt quá trình điều trị, tránh gây hạ đường huyết và các tai biến khác.

ThS.BS. Hồ Khải Hoàn
BV. Nội tiết Trung ương

Thứ Sáu, 15 tháng 1, 2010

Cứu sống người bị kính đâm thủng phổi

Đến ngày 12-1, sau hai ngày được phẫu thuật cấp cứu tại Bệnh viện (BV) Nhân dân 115 - TPHCM do bị kính vỡ đâm, bệnh nhân Huỳnh Ky (SN 1958, ngụ quận 8 - TPHCM) đã qua cơn nguy kịch, sức khỏe dần phục hồi

Trước đó, ngày 10-1, ông Ky nhập viện trong tình trạng bị nhiều vết cắt ở ngực phải, gãy xương sườn, khó thở... Mở ngực bệnh nhân, các bác sĩ phát hiện có hơn 20 miếng kính thủy tinh ghim vào ngực làm rách thùy dưới phổi phải, chảy 1.000 ml máu (đã đóng cục).


Đến ngày 12-1, bệnh nhân Huỳnh Ky đã hồi phục

Các bác sĩ đã dẫn lưu khoang màng phổi, phục hồi thành ngực, may vết thương để cứu sống bệnh nhân. Người nhà bệnh nhân cho biết trong lúc trèo cao đóng trần nhà, ông Ky té, bị kính cửa đâm vào hông.

Nguoilaodong

Vi phạm nhiều lần nhưng Sở Y tế nương tay!

Vụ hệ thống nhà thuốc Mỹ Châu có nhiều vi phạm trong hoạt động kinh doanh được Chi cục Quản lý thị trường TPHCM phát hiện ngày 7-1 không phải là lần đầu. Trong quá khứ, nhiều lần nhà thuốc Mỹ Châu đã có những sai phạm tương tự.


Niêm phong thuốc có vi phạm tại kho thuốc Công ty cổ phần dược Minh Phúc trên đường Trần Hưng Đạo, Q.1 - Ảnh: L.TH.H.

Từ một nhà thuốc ban đầu (hiện gọi là nhà thuốc Mỹ Châu 1) ở đường Hai Bà Trưng, Q.3, đến nay nhà thuốc Mỹ Châu đã phát triển thành hệ thống với 18 nhà thuốc hoạt động ở nhiều quận nội thành của TPHCM. Hệ thống nhà thuốc này thuộc Công ty cổ phần dược Minh Phúc (đường Cách Mạng Tháng Tám, Q.3) do bà Lê Thị Mỹ Châu làm chủ tịch hội đồng quản trị.

Một năm phát hiện ba lần vi phạm

Theo tìm hiểu của PV Tuổi Trẻ, trong năm 2008 Thanh tra Sở Y tế và Bộ Y tế đã ba lần kiểm tra nhà thuốc Mỹ Châu 1. Cả ba lần thanh tra đều phát hiện nhà thuốc này có nhiều vi phạm.

Lần đầu vào ngày 12-3-2008, thanh tra Sở Y tế phát hiện nhà thuốc Mỹ Châu 1 vi phạm kinh doanh thuốc không có số đăng ký lưu hành của Bộ Y tế cho phép lưu hành vào VN (còn gọi là kinh doanh thuốc phi mậu dịch, đây là hình thức kinh doanh thuốc lậu - PV), không đảm bảo các yêu cầu về bảo quản thuốc, bán thuốc cao hơn giá niêm yết. Thanh tra sở đã ra quyết định xử phạt gần 5,3 triệu đồng.

Lần hai, Thanh tra Bộ Y tế thanh tra (15-5-2008) và sau đó ra quyết định xử phạt 9,5 triệu đồng vì nhà thuốc hành nghề không đúng với phạm vi chuyên môn được quy định trong giấy phép (có hành vi bán buôn thuốc trong khi chỉ được phép bán lẻ); không đáp ứng các yêu cầu về bảo quản thuốc; không có hồ sơ, sổ sách xuất nhập thuốc đúng quy định; tiếp tục có hành vi kinh doanh thuốc không có số đăng ký.

Lần ba, nhà thuốc Mỹ Châu 1 bị Thanh tra sở thanh tra ngày 10-10-2008 do có đơn của người dân phản ảnh bán thuốc giá cao. Kết quả nhà thuốc bị phạt 6 triệu đồng vì các vi phạm: kinh doanh thuốc không được phép lưu hành, không thực hiện việc ủy quyền theo quy định khi chủ nhà thuốc vắng mặt.


Cơ quan quản lý thị trường kiểm tra tại nhà thuốc Mỹ Châu ở địa chỉ 338 Lê Văn Sỹ, Q.3 -Ảnh: L.TH.H.


Kiểm tra đâu, sai phạm đó

Không chỉ nhà thuốc Mỹ Châu 1, trong năm 2009 thanh tra Sở Y tế TPHCM cũng kiểm tra hàng chục lần nhiều nhà thuốc khác trong hệ thống nhà thuốc Mỹ Châu tại TP và phát hiện không ít vi phạm. Các nhà thuốc này đã bị xử phạt gần 37,5 triệu đồng.

Cụ thể, đầu tháng 7-2009 nhà thuốc Mỹ Châu 1 tiếp tục bị phạt 7 triệu đồng vì hành vi kinh doanh mỹ phẩm không có số đăng ký lưu hành, không đáp ứng các yêu cầu về bảo quản thuốc. Mỹ Châu 2 (Q.3) bị phạt 2 triệu đồng vì kinh doanh thuốc có nhãn mác thiếu thông tin theo quy định. Các nhà thuốc Mỹ Châu 4 (Q.5), Mỹ Châu 10 (Q.3) cũng bị phạt tiền vì lỗi không đảm bảo yêu cầu về vệ sinh môi trường, không đáp ứng các yêu cầu về bảo quản thuốc, không thực hiện việc mở sổ sách thống kê, không lưu sổ sách chứng từ liên quan đến thuốc hướng tâm thần.

Nhà thuốc Mỹ Châu 6 (Q.Gò Vấp) bị kiểm tra đến ba lần trong năm 2009 và lần nào cũng có vi phạm: kinh doanh thuốc không có số đăng ký lưu hành, kinh doanh thuốc quá hạn sử dụng, thuốc có bao bì không đầy đủ nội dung, không niêm yết giá thuốc, không thực hiện việc mở sổ sách thống kê, không lưu sổ sách chứng từ liên quan đến thuốc hướng tâm thần, không thực hiện việc ủy quyền khi chủ nhà thuốc vắng mặt.

Nhà thuốc Mỹ Châu 7 (Q.Bình Thạnh) được kiểm tra hai lần đều vi phạm không thực hiện việc ủy quyền khi chủ nhà thuốc vắng mặt, không đáp ứng các yêu cầu về bảo quản thuốc, không niêm yết giá thuốc. Nhà thuốc Mỹ Châu 8 (Q.4) cũng bị phát hiện có vi phạm về kinh doanh thuốc không được phép lưu hành, kinh doanh thuốc quá hạn sử dụng, thuốc có bao bì không đầy đủ nội dung theo quy định...

Chưa nhận quyết định đã biết nội dung

Từ kết quả thanh tra nhà thuốc Mỹ Châu 1, Thanh tra Sở có tờ trình (ngày 11-12-2008) với lãnh đạo Sở Y tế là nhà thuốc này đã cố tình kinh doanh thuốc không có số đăng ký và đối phó với cơ quan quản lý nhà nước bằng cách đưa người đến Thanh tra Sở xác nhận có nhờ nhà thuốc mua giùm các thuốc Viagra, Dinacin, Amlor (không có số đăng ký lưu hành của Bộ Y tế). Nhà thuốc này cũng không khắc phục những khuyến cáo của Thanh tra Bộ và sở về hành vi kinh doanh thuốc không được phép lưu hành.

Xem xét tính chất, mức độ vi phạm của nhà thuốc Mỹ Châu 1 (ba lần thanh tra đều vi phạm kinh doanh thuốc không có số đăng ký), Thanh tra Sở đã đề nghị áp dụng hình thức phạt bổ sung là tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề và giấy chứng nhận đủ điều kiện hành nghề sáu tháng đối với dược sĩ phụ trách nhà thuốc này là bà Hoàng Hồng Nga.

Lãnh đạo Sở Y tế đã có bút phê (ngày 11-12-2008) đồng ý giao Thanh tra Sở thực hiện và biên bản xử lý sau đó của Thanh tra Sở đã ghi rõ là áp dụng hình thức phạt tiền 6 triệu đồng và phạt bổ sung “tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề và giấy chứng nhận đủ điều kiện hành nghề sáu tháng” đối với bà Hồng Nga. Ngày 19-12-2008, Thanh tra Sở ra quyết định xử phạt với nội dung như trên. Nhưng khi quyết định chưa được trao, ngày 21-12-2008 bà Hồng Nga đã có đơn đề nghị Sở Y tế xem xét lại.

Cuối cùng, Sở Y tế đã nương tay khi hủy bỏ hình thức phạt bổ sung, nhà thuốc Mỹ Châu 1 chỉ bị phạt tiền và vẫn tiếp tục hoạt động bình thường.

Sau đó, nhà thuốc Mỹ Châu 1 tiếp tục vi phạm các quy định của pháp luật, tiếp tục kinh doanh mỹ phẩm không có số đăng ký lưu hành, bảo quản thuốc không đúng quy định và cũng chỉ bị phạt 7 triệu đồng (tháng 7-2009).

Sai phạm của hệ thống nhà thuốc Mỹ Châu kéo dài, không được xử lý rốt ráo. Do vậy, đầu tháng 1-2010 khi cơ quan quản lý thị trường vào cuộc đã phát hiện không chỉ nhà thuốc Mỹ Châu 1 mà nhiều nhà thuốc Mỹ Châu khác và Công ty cổ phần dược Minh Phúc do bà Lê Thị Mỹ Châu làm chủ cũng có những vi phạm tương tự với số lượng thuốc, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, hóa chất, sữa...vi phạm rất lớn.

Không phạt bổ sung

Điều 34, khoản 7, điểm a, nghị định 45/CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế quy định rõ: với những cơ sở vi phạm kinh doanh thuốc không được phép lưu hành, kinh doanh thuốc không đạt tiêu chuẩn chất lượng hoặc thuốc quá hạn dùng với số lượng trên 50 viên hoặc trên 10 lọ, 10 chai đối với những loại thuốc không phải là thuốc độc, thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần, tiền chất, dược chất phóng xạ thì áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề, giấy chứng nhận đủ điều kiện hành nghề từ 6-12 tháng.

Hơn ai hết, Sở Y tế hiểu rất rõ rằng chỉ cần một lần vi phạm là có thể áp dụng hình thức xử phạt bổ sung nêu trên. Thế nhưng với những vi phạm nghiêm trọng, liên tục, kéo dài trong năm 2008 như vậy của nhà thuốc Mỹ Châu 1 và một số nhà thuốc Mỹ Châu khác trong năm 2009 thì hình thức phạt bổ sung vẫn không được áp dụng. Vì vậy không khó hiểu khi các vi phạm của đơn vị này cứ tiếp tục kéo dài.

Theo LÊ THANH HÀ (Tuổi Trẻ)

Thứ Năm, 14 tháng 1, 2010

Theo WHO 'Đại dịch H1N1 không hề giả mạo'

Ảnh: Unsv.com.
Tiến sĩ Keiji Fukuda, trợ lý Tổng giám đốc Tổ chức Y tế thế giới. Ảnh: Unsv.com.

Tổ chức Y tế thế giới (WHO) đã chính thức bác bỏ những cáo buộc rằng dịch cúm H1N1 chỉ là giả mạo và nhấn mạnh WHO không hề cường điệu chút nào khi cảnh báo về nguy cơ của loại cúm mới này.

"Thế giới thực sự đang trải qua một đại dịch. Việc cho rằng điều này là bịa đặt vừa sai vừa thể hiện sự thiếu trách nhiệm", tiến sĩ Keiji Fukuda, trợ lý Tổng giám đốc WHO khẳng định trong một cuộc phỏng vấn qua điện thoại với báo giới.

Theo tờ Xinhua, ông Fukuda nhấn mạnh, WHO đã cân nhắc kỹ khi đưa thông tin với công chúng về dịch cúm này, và không hề nói quá hay xem nhẹ nguy cơ của nó.

"WHO đã hợp tác với tất cả các bên có thể giúp giảm bớt những thiệt hại do H1N1 gây ra. Chúng tôi đã rất thận trọng để đảm bảo rằng những lời cố vấn nhận được không bị ảnh hưởng bởi tính thương mại và những lợi ích y tế phi cộng đồng", ông Fukuda nói.

Dịch cúm H1N1 bắt đầu bùng phát từ tháng 4/2009 ở Bắc Mỹ. Đến nay có khoảng 13.000 người trên thế giới đã chết do loại virus cúm này. Nhưng theo ông Fukuda, con số thực tế có thể còn cao hơn rất nhiều.

Thứ Tư, 13 tháng 1, 2010

Nhiều nước ngừng mua vacxin cúm H1N1 hay trả lại hoặc cho

"WHO sẽ mở cuộc điều tra những cáo buộc gọi là dịch cúm A/H1N1 giả". Đó là thông tin Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đưa ra trong buổi họp báo ngày 12/1 tại Geneve (Thụy Sỹ) trước việc có những tin đồn "dịch cúm A H1N1 là giả".

Tại cuộc họp báo ở Geneve ngày 12/1, người phát ngôn Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Fadela Chaib cho biết WHO sẽ mở một cuộc điều tra do các chuyên gia độc lập tiến hành để xem xét và đánh giá vấn đề dư luận gọi là "dịch cúm A/H1N1 giả". Bà Fadela Chaib cho biết cuộc điều tra này sẽ được tiến hành khi dịch cúm kết thúc và kết quả điều tra sẽ được công bố công khai. Tuy nhiên, bà cũng khẳng định việc WHO tiến hành xem xét và đánh giá sau nhiều tháng đối phó với dịch bệnh là hoạt động hoàn toàn bình thường nhằm rút kinh nghiệm cho những đợt đối phó với dịch bệnh trong tương lai.

Thông báo trên của WHO được đưa ra khi mới đây dư luận, đặc biệt ở châu Âu, chỉ trích rằng thực tế dịch cúm A/H1N1 không nguy hiểm như đã được tuyên truyền. Trên thực tế, đã xuất hiện hai luồng quan điểm khác nhau.

Tiêm phòng vaccin cúm A/H1N1.

Một số nước châu Âu cho rằng dịch cúm H1N1 "không nguy hiểm" như người ta tưởng đồng thời cáo buộc việc WHO tháng 6/2009 tuyên bố dịch cúm A/H1N1 là "đại dịch", là do WHO bị sức ép của một số công ty dược. Thậm chí một số ý kiến cho rằng việc tiêm vaccin là thừa và chỉ làm lợi cho các công ty dựơc phẩm. Một số tờ báo châu Âu hôm qua đã dẫn các số liệu cho thấy trong tháng 10, hãng Dược phẩm GlaxoSmithKline (GSK) đã đạt doanh số 1 tỷ đôla từ tiền bán vaccin trong khi đó hãng Novartis Thụy Sỹ thu được khoảng 400 - 700 triệu USD từ việc bán các nguồn vaccin này. Trước những thông tin đưa ra trong tuần qua, Hội đồng châu Âu đã kêu gọi thành lập một ủy ban điều tra độc lập về việc liệu có phải dịch cúm A/H1N1 không nguy hiểm như các thông tin trước đó. "Nhiều người dân đã không đi tiêm phòng vì cho rằng dịch không nguy hiểm", đại diện Bộ Y tế CHLB Đức cho biết.

Song Tổ chức Y tế Thế giới cho rằng quan điểm này là hoàn toàn sai lệch. Việc công bố đại dịch cúm A/H1N1 toàn cầu xuất phát từ việc bảo vệ lợi ích của người dân, chứ không vì bất cứ lý do nào khác. "Các quyết định sớm được thực hiện trong tình trạng hoàn toàn không chắc chắn. Đây không phải là một lời biện minh mà là sự thực. Trong giai đoạn đầu của đại dịch, khi không biết liệu đó là một căn bệnh nặng hay nhẹ, WHO đã phải có những hành động và khuyến nghị", thông cáo của Tổ chức Y tế Thế giới đưa ra ngày 12/1 nhấn mạnh. Trong thông cáo, Tổ chức Y tế Thế giới cũng cho rằng nhầm lẫn có thể xuất phát từ việc đã có một tài liệu trên trang web của WHO nói rằng một đại dịch có thể bao gồm "số lượng rất lớn các ca mắc và các ca tử vong". Tuy nhiên, thông tin này đã được gỡ bỏ ngay sau đó. Đây cũng là nguyên nhân khiến Tổ chức Y tế Thế giới phải tổ chức phiên họp báo ngày 12/1 vừa qua, trong đó nêu rõ sẽ điều tra các cáo buộc gọi là "dịch cúm A/H1N1 giả".

Lượng vaccin đặt mua sụt giảm nhanh

Ở thời điểm hiện tại, quan điểm còn nhiều khác biệt giữa các bên khiến lượng vaccin sụt giảm. Tờ Le Figaro số ra ngày 12/1 cho biết Chính phủ Pháp mới đây đã đơn phương hủy hơn một nửa số lượng vaccin chống cúm A/H1N1, tương đương 50 triệu liều trên tổng số 94 triệu liều mà nước này đã đặt hàng ở 3 công ty dược phẩm GSK, Novartis và Sanofi-Aventis, bất chấp việc nước này có thể phải bù lỗ khoảng 350 triệu euro phí tổn đền bù. Không chỉ Pháp, mà cả Đức, Thụy Sỹ và Bỉ cũng đang đàm phán với các phòng thí nghiệm để giảm bớt số liều vaccin đã đặt mua trước đó. Ngay cả Mỹ, sau khi đã đặt 251 triệu liều, bây giờ cũng lo điều đình với các hãng dược phẩm để giảm bớt lượng vaccin cần mua.

Lý giải nguyên nhân của hiện tượng này, giới chuyên môn cho rằng việc huỷ hợp đồng mua vaccin hàng loạt là do sự lo lắng thái quá của các nhà hoạch định y tế trước nguy cơ bùng phát của dịch cúm A/H1N1. Thụy Sĩ đã đặt mua đến 13 triệu liều, trong khi trên thực tế bệnh dịch không phát triển mạnh và số người dân đi tiêm phòng cúm A/H1N1 không cao. Pháp cũng đặt hàng với tỉ lệ tiêm phòng cho 78% dân số, tiếp theo là Canađa (75%) và Mỹ (30%). Trong khi đó số lượng người đi tiêm chủng ở các nước phương Tây đều không cao.

Hiện tại chưa có thông tin về việc WHO sẽ tiến hành cuộc điều tra ra sao, song giới chuyên môn nhận định việc làm này là cần thiết để giải toả những nghi ngại xung quanh cái gọi là "dịch cúm A/H1N1 giả ". Các nước cũng mong WHO sớm có khuyến cáo thêm để có thể tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động phòng chống dịch cúm A H1N1.

Nguyệt Minh (Theo Wall Street Journal và BusinessWeek)

Phát hiện chất độc hại trong ớt bột

Đối với người miền Trung, nhất là người Huế, việc dùng ớt cay trong bữa ăn hàng ngày để tạo nên một khẩu vị riêng là thói quen của hầu hết mọi gia đình. Nhưng khi toàn bộ năm mẫu ớt bột lấy từ các chợ ở TP. Huế, qua xét nghiệm đều dương tính với chất Rhodamine B đã cho thấy những mối hiểm họa khôn lường...
Ớt bột được bày bán ở chợ Đông Ba, TP. Huế. Ảnh: Đông Hà

Rhodamine B độc hại

Thời gian gần đây, tại các thành phố lớn như TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, tỉnh Bình Thuận... Chúng ta đã phát hiện chất Rhodamine B có trong hạt dưa. Vừa qua, Viện Kiểm nghiệm thuốc TW đã khẳng định về các mẫu chi tử (một vị thuốc Đông y) đang có mặt trên thị trường cũng có chứa chất Rhodamine B. Đến chiều ngày 13/1/2010, BS. Nguyễn Ngọc Diễn - Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Thừa Thiên Huế khẳng định: “Năm mẫu ớt trên được lấy từ hai khu chợ lớn của Thừa Thiên Huế là chợ Đông Ba và chợ An Cựu (TP. Huế) đều có chứa chất Rhodamine B”.

Hạt dưa, rồi chi tử và đến ớt bột bán ở các chợ của TP. Huế có chất Rhodamine B đã gióng lên một hồi chuông cảnh báo về những hiểm họa do loại chất độc hại này gây ra đối với người tiêu dùng.

Theo BS. Nguyễn Ngọc Diễn: do thói quen dùng ớt trong bữa ăn hàng ngày của người dân Huế rất lớn nên ở các chợ bày bán ớt bột với số lượng lớn. Các cơ sở sản xuất ớt bột sử dụng Rhodamine B thì ớt bột sẽ có màu đỏ tươi hơn so với những loại ớt bột bình thường khác. Nên khách hàng sẽ dễ bị bắt mắt và dễ mua hơn.

Trước đó, cuối tháng 12/2009, đoàn kiểm tra liên ngành của Sở Y tế Thừa Thiên Huế đã lấy 11 mẫu ớt bột có biểu hiện màu sắc tươi và sáng hơn mức bình thường tại hai chợ Đông Ba và An Cựu, gửi đến kiểm nghiệm tại Trung tâm Kiểm nghiệm thuốc, mỹ phẩm, thực phẩm Thừa Thiên Huế.

Kết quả đã xác định 10 trên tổng số 11 mẫu có chất Rhodamine B. Tiếp tục lấy mẫu để gửi Viện Kiểm nghiệm an toàn vệ sinh thực phẩm quốc gia, đoàn kiểm tra chỉ lấy được năm mẫu và niêm phong các bao ớt, những lô khác đã bị bán hết.

Sản phẩm ớt bột được bày bán tại chợ An Cựu - TP. Huế.

Khách vẫn mua, tiểu thương biết, vẫn cứ... bán liều

Dạo một vòng trong khu vực bán hàng gia vị của chợ Đông Ba và chợ An Cựu, chúng tôi tận mắt chứng kiến những bao ớt bột to tướng được bày bán khắp nơi. Khách vẫn cứ đổ về các khu vực bán gia vị để mua ớt bột và các loại gia vị khác như bình thường.

Hỏi một khách hàng về sự việc ớt bột có chứa chất độc hại, chị Mai – một chủ quán bún thịt nướng, bún mắm nêm ở ngã ba Nguyễn Huệ - Nguyến Khuyến (hằng ngày vẫn rất đông khách) tỏ ra rất ngạc nhiên và cho hay: “Người bán hàng ăn như tui thì ít ai biết về sự việc này lắm. Thông tin thì có ai báo cho biết đâu. Mà bây giờ “có thật” như vậy thì cũng phải mua về mà bán thôi. Chứ rất nhiều khách của tui không có ớt thì người ta không muốn ăn mô”.

Mệ Nguyễn Thị Nh. (một tiểu thương bán hàng gia vị tại chợ An Cựu) cho biết: “Trong nghề mệ hiểu. Người buôn bán ớt bột lâu năm chỉ cần nhìn, rồi ngửi qua ớt bột là biết liền. Nếu màu của ớt bột đỏ tươi quá, hoặc có mùi chua, mốc và không cay mũi là biết ớt có trộn chất khác ngay. Ở đây, mệ chỉ bán với số lượng ít và khách quen nên mệ lúc nào cũng phải chọn ớt đảm bảo để giữ mối”.

Hỏi một số tiểu thương khác ở chợ Đông Ba về chi tiết “nhìn, ngửi ớt bột là biết ngay” này, chúng tôi cũng nhận được nhiều câu trả lời tương tự. Họ còn cho biết thêm, đó là do chẳng qua người mua ớt bột về để bán lại “ham lời” thôi. Còn khi liên hệ nhập hàng về bán, các chủ sản xuất vẫn cung cấp địa chỉ, số điện thoại để bảo đảm và liên lạc lấy hàng về sau. “Chứ ai bán mà không biết hàng mình” – một tiểu thương tên Thu cho biết.

BS. Nguyễn Ngọc Diễn - Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Thừa Thiên Huế cho biết: “Hiện các ban ngành chức năng đang hoàn tất các thủ tục liên quan để tiến hành tiêu hủy số ớt đã phát hiện có chất Rhodamine B. Mấy ngày nay, lực lượng của Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Thừa Thiên Huế đang mở rộng kiểm tra việc bán những loại ớt bột này ở các chợ khu vực lân cận và vùng nông thôn để xử lý kịp thời”.

Bài và ảnh: Trần Đông Hà-suckhoedoisong

Thứ Ba, 12 tháng 1, 2010

Phát hiện ớt bột có hóa chất rhodamine B

Chiều 11-1, ông Nguyễn Ngọc Diễn, chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Thừa Thiên - Huế, cho biết toàn bộ năm mẫu ớt bột lấy từ chợ Đông Ba và An Cựu (TP Huế) đều có chất rhodamine B.

Đây là kết quả kiểm nghiệm của Viện Kiểm nghiệm an toàn vệ sinh thực phẩm quốc gia. Những sản phẩm ớt nói trên được Sở Y tế Thừa Thiên - Huế xác định có nguồn gốc từ hai cơ sở sản xuất tại Bình Định và Quảng Nam.

Trước đó, cuối tháng 12-2009, đoàn kiểm tra liên ngành của Sở Y tế Thừa Thiên - Huế đã lấy 11 mẫu ớt bột có biểu hiện màu sắc tươi và sáng hơn mức bình thường tại hai chợ Đông Ba và An Cựu, gửi đến kiểm nghiệm tại Trung tâm kiểm nghiệm thuốc, mỹ phẩm, thực phẩm Thừa Thiên - Huế.

Kết quả đã xác định 10 trong số 11 mẫu có chất rhodamine B. Tiếp tục lấy mẫu để gửi Viện Kiểm nghiệm an toàn vệ sinh thực phẩm quốc gia, đoàn kiểm tra chỉ lấy được năm mẫu và niêm phong các bao ớt, những lô khác đã bị bán hết.

Theo ông Diễn, rhodamine B là một loại phẩm màu phát quang chủ yếu được dùng trong một số kỹ thuật xét nghiệm y tế, không nằm trong danh mục được phép sử dụng trong thực phẩm do Bộ Y tế ban hành.